Integrated Listening System (ILS)

ILS is een combinatie van visuele, vestibulaire en bewegingsactiviteiten met een auditief programma. Met ILS kan het gehoor, en daardoor het brein en de auditieve verwerking getraind worden zodat informatie die binnenkomt beter verwerkt kan worden. Door middel van een koptelefoon wordt muziek beluisterd met daarin een specifieke selectie van hoge en lage frequenties. Tegelijkertijd dienen motorische oefeningen uit te worden gevoerd gericht op de visuele balanscoördinatie voor (multisensorische) hersenactivatie. Het is namelijk bekend dat het evenwichtsorgaan en het slakkenhuis dienen als oplader voor de ‘batterij’ van ons brein. Geluidsgolven die worden opgevangen in het oor, worden in het binnenoor omgezet in electrische impulsen welke energie geven aan het brein en ervoor zorgen dat we goed kunnen focussen en concentreren. Ook spelen het slakkenhuis en evenwichtsorgaan een cruciale rol bij het waarnemingsvermogen en het aanleggen van paden in het brein die belangrijk zijn bij het leren van taal. Leren lezen maakt ook gebruik van het gehoor; bij het zien van een letter zoeken onze oren naar de bijbehorende klank. Daarom is trainen met ILS om het gehoor te verbeteren onder andere heel erg nuttig gebleken voor mensen met dyslexie.

Goede sensorische stimulatie is dus erg belangrijk voor een goed functionerend brein. Om goed te kunnen horen, vindt geleiding plaats via geluidsgolven die het trommelvlies doen vibreren en zo de trillingen overbrengen naar het middenoor. Echter we maken daarnaast ook gebruik van botgeleiding, waarbij geluid via de beenderen naar het binnenoor wordt geleid, deze wordt door het gehele skelet doorgegeven. Een te sterke botgeleiding werkt goede concentratie tegen; het is dan niet goed mogelijk alle geluiden die binnenkomen via die weg te filteren. Dit is vaak zichtbaar bij kinderen op school; zij worden dan te sterk overprikkeld of raken snel afgeleid. Bij ILS wordt zowel de geluidsconductie via de lucht getraind als via de botten om het proces van actief luisteren te optimaliseren.

Het gebruik van geluid als therapie om het welzijn positief te beïnvloeden wordt al decennia lang gebruikt over de gehele wereld. Het is gebleken dat een multisensorische methode, dus een die gebruik maakt van zintuiglijke input uit verschillende bronnen beter werkt dan een enkelvoudige therapie gericht op bijvoorbeeld alleen geluid. Net als bij neurofeedback, geldt ook hier het principe van neuroplasticiteit; als reactie op de omgeving zijn neuronen in de hersenen in staat om steeds nieuwe verbindingen te vormen en zich op die manier aan te passen aan de omgeving. Pionier en grondlegger op dit gebied was de Franse KNO-arts Alfred Tomatis. Hij was de eerste die een relatie ontdekte tussen het oor en de stem. De ontdekkingen van Tomatis op luistergebied hebben gezorgd voor veel inzichten in de werking van deze relatie en het functioneren van het gehoor en de auditieve verwerking.
ILS heeft aangetoond verbetering te kunnen brengen op de volgende gebieden: aandacht- en concentratieproblemen, dyslexie, leermoeilijkheden, lezen en schrijven, auditieve- of visuele informatieverwerking, grove en fijne motoriek, autismespectrum stoornissen, zelfvertrouwen en stemming.